Maria Fischer
28 January 2026
Vandaag 90 jaar geleden is Maria Fischer overleden in Anderlecht. Ze is in Schaarbeek geboren op 4 september 1869 in een overtuigd socialistisch milieu.
Ze trouwt op twintigjarige leeftijd met de socialistische arbeider Theodore Tillemans. Voordat ze aan de slag gaat als directeur van schoolkantines in Anderlecht, doet ze verschillende jobs in fabriekscontext. Naar eigen zeggen wil ze zien hoe deze jobs vrouwen ziek maken, en is het ook een geschikte manier om meer vrouwen te bereiken. Maria wordt gezien als een van de eerste vrouwelijke propagandisten van de socialistische partij (BWP).
Ze is vragende partij voor een betere organisatie van vrouwen binnen de BWP en klaagt de weinige inspanningen die hiervoor geleverd worden aan. Wanneer de BWP haar in 1907 aanstelt als vertegenwoordiger op een internationaal congres van socialistische vrouwen, moet ze zich aan het intern standpunt rond vrouwenstemrecht houden: de strijd rond het enkelvoudig mannenstemrecht heeft voorrang. Toch zien we haar in 1911 op het BWP-congres een tussenkomst doen waarbij ze dit standpunt - zij het eerder voorzichtig - in twijfel trekt. Later zegt ze dat ze zich laat bij de eis voor het vrouwenstemrecht heeft geschaard doordat haar vraag voor de betere organisatie van vrouwen binnen de partij niet ingewilligd wordt; ze is namelijk van mening dat vrouwen zich eerst goed moeten kunnen organiseren vooraleer een politieke rol op te nemen.
Wanneer het vrouwenstemrecht er in 1921 toch komt voor de Belgische gemeenteraadsverkiezingen, krijgt Maria plaats 8 op de socialistische lijst in Anderlecht. Ze wordt verkozen en tijdens haar mandaat doet ze voornamelijk interventies met betrekking op de bescherming van arbeidersgezinnen, de levensomstandigheden in bepaalde wijken en de bescherming van vrouwen en kinderen. In 1926 en 1932 raakt ze ook vlot verkozen. Maria is erg geliefd in Anderlecht én binnen de partij. Na haar overlijden in 1936 wordt er dat jaar nog een straat naar haar vernoemd in Anderlecht, een unicum.
#ZijWasEens #MariaFischer #MariaTillemans
Bron: Le Peuple, ‘Vergeten Pioniers’ - Eliane Gubin & Leen Van Molle
